Is het belangrijk hoe afspraken in een aandeelhoudersovereenkomst worden vastgelegd?

08 oktober 2019

Op 19 maart 2019 heeft het gerechtshof Amsterdam zich uitgelaten over de vraag hoe een aandeelhoudersregeling moet worden uitgelegd. In casu verschillen de partijen bij de verkoop van aandelen van een besloten vennootschap sterk van mening over de door verkopers opgestelde groeiprognose. Met als gevolg dat de discussie over de koopprijs tamelijk moeizaam verloopt. Daarom zijn partijen een relatief lage koopprijs overeengekomen in combinatie met een earn-outregeling op grond waarvan de koopprijs na verloop van tijd fors hoger kan uitvallen afhankelijk van de bedrijfsresultaten die de besloten vennootschap behaalt na de levering van de aandelen.

Vervolgens vindt geen uitbetaling plaats op grond van de earn-outregeling. Ten onrechte volgens de verkoper. Volgens de verkoper had de koper op grond van de earn-outregeling de verplichting om zich bij het te voeren beleid te richten naar de beleidsvoornemens die zijn vastgelegd in een bijlage bij de earn-outregeling. De koper stelt dat de in deze bijlage opgenomen beleidsvoornemens vrijblijvend zijn en er geen verplichting is om in lijn daarmee te handelen.

In een dergelijk geval moet de rechter de overeenkomst uitleggen om vast te stellen of voornoemde afspraak is gemaakt. De rechtbank legt de overeenkomst grammaticaal uit en stelt vast dat de door de verkoper gestelde afspraak niet blijkt uit de tekst van de overeenkomst. De verkoper gaat in hoger beroep en het gerechtshof moet op haar beurt de overeenkomst uitleggen.

Uitgangspunt voor een dergelijke uitleg is de vraag welke zin partijen over en weer in de omstandigheden van het geval redelijkerwijs aan de betreffende bepalingen mogen toekennen en wat zij redelijkerwijs van elkaar mogen verwachten. In dit geval meent het gerechtshof dat daarbij beslissend is de grammaticale uitleg van de overeenkomst. De tekst van de overeenkomst dus. Daaruit volgt volgens het gerechtshof dat de koper in beginsel zelfstandig het beleid van de besloten vennootschap kon bepalen en is hij niet tekortgeschoten in enige verplichting. Waarbij mede een rol heeft gespeeld de vrijblijvende bewoordingen van voornoemde beleidsvoornemens. De vordering van de verkoper wordt afgewezen.

Overigens kunnen andere omstandigheden meebrengen dat een andere uitleg aan een overeenkomst wordt gegeven dan een grammaticale. Uit die omstandigheden zal dan moeten blijken dat partijen iets anders hebben bedoeld. Dat is echter in casu aan de verkoper om aan te tonen, en daarin is de verkoper niet geslaagd.

Uit deze uitspraak blijkt het belang om te letten op dit soort uitlegrisico’s. Risico’s die lopende het onderhandelingsproces kunnen ontstaan.

Vage bewoordingen zijn vaak in het voordeel van de koper. De verkoper zal graag een zo helder en concreet mogelijke formulering willen opnemen. Uitlegrisico’s zijn in de praktijk niet helemaal te vermijden, maar ze kunnen wel worden beperkt door een deskundige vastlegging van de gemaakte afspraken. Waarbij de deskundige tevens wordt betrokken in het onderhandelingsproces, zodat hij of zij die risico’s kan onderkennen lopende de onderhandelingen. Onze advocaten staan u graag bij om afspraken duidelijk vast te leggen en uitlegrisico’s zoveel mogelijk te voorkomen.

Haico Dings
8 oktober 2019

Afbeelding: 
aandeelhoudersovereenkomst
Meer artikelen over de volgende rechtsgebieden: